Yükseköğretim Kurumlarında Yabancı Dil Eğitim-Öğretimi ve Yabancı Dille Eğitim–Öğretim Yapılmasında Uyulacak Esaslara İlişkin Yönetmelik

Yükseköğretim Kurumlarında Yabancı Dil Eğitim-Öğretimi ve Yabancı Dille Eğitim–Öğretim Yapılmasında Uyulacak Esaslara İlişkin Yönetmelik BİRİNCİ BÖLÜM Genel Esaslar Amaç MADDE 1. Bu Yönetmeliğin amacı, yükseköğretim kurumlarında yabancı dil eğitim-öğretiminin ve yabancı dille eğitim–öğretimin amaç, içerik, uygulama ve değerlendirme esaslarıyla, yabancı dille eğitim–öğretim yapan yükseköğretim kurumlarının uyması gereken koşulları düzenlemektir. Kapsam MADDE 2. Bu Yönetmelik, 2547 sayılı Kanun’a tabi olup, 2809 sayılı Kanun ve bu Kanun’a ek olarak çıkarılan kanunlarla kurulmalarına izin verilen yükseköğretim kurumlarında yapılan her türdeki yabancı dil eğitim-öğretimini ve yabancı dille eğitim-öğretimi kapsar. Dayanak MADDE 3. Bu Yönetmelik, 2547 sayılı Kanun’un 5. maddesinin (i) bendi ile aynı Kanun’un 49. maddesi ve 2923 sayılı Kanun’un 3. maddesine dayanılarak hazırlanmıştır. İKİNCİ BÖLÜM Yabancı Dil Eğitim ve Öğretimi Yabancı Dil Eğitim-Öğretiminin Amaçları MADDE 4. Zorunlu Yabancı dil eğitim-öğretimin amacı; öğrenciye aldığı yabancı dilin temel kurallarını öğretmeyi, yabancı dil kelime hazinelerini geliştirmeyi, öğrencilerin kendilerini ifade edebilmelerini ve kendi konularındaki metinleri anlayabilmelerini sağlamaktır. Yabancı Dil Seviye Tespit Sınavları MADDE 5. Bir yükseköğretim programına ilk defa kayıt yaptıran bütün öğrenciler eğitim-öğretim yılı başında yabancı dil bilgilerinin takip edecekleri eğitim-öğretim programlarının öngördüğü ve amaçları 4. maddenin birinci fıkrasında belirtilen seviyede olup olmadığını belirlemek üzere Rektörlükçe düzenlenen bir seviye tespit sınavına tabi tutulurlar. Bu sınavda başarılı bulunan öğrenciler programlarında belirtilen zorunlu yabancı dil derslerinden muaf olurlar. Zorunlu Yabancı Dil Dersleri MADDE 6. Yabancı dil hazırlık eğitim–öğretimi öngörülmeyen programlara kayıt yaptıran öğrenciler, Seviye Tespit Sınavı’na girmedikleri veya bu sınavda başarılı olmadıkları takdirde, 2547 Sayılı Kanun’un 5. maddesinin "ı" bendi gereğince düzenlenen yabancı dil derslerini almak ve başarmak zorundadırlar. Zorunlu yabancı dil dersleri, toplam 60 saatten az olmamak üzere en az iki yarıyıl olarak programlanır ve okutulur. Zorunlu yabancı dil derslerinden muaf olan veya bu dersleri almış ve başarılı olmuş öğrencilerin alabilmeleri için daha sonraki yarıyıllarda zorunlu veya seçmeli yabancı dil dersleri açılabilir. Yabancı Dil Hazırlık Sınıfları MADDE 7. Yükseköğretim kurumları bu Yönetmeliğin 8. maddesinde belirtilen koşullar yerine getirilmek kaydı ile, bazı lisans ve lisansüstü programlar için Üniversite Senatosunun gerekçeli kararı, Rektörün önerisi ve Yükseköğretim Kurulunun onayı ile zorunlu veya isteğe bağlı Yabancı Dil Hazırlık Sınıfı adı altında bir sınıf açabilirler. Yabancı dille veya kısmen yabancı dille eğitim-öğretim yapılan programlar ile hazırlık sınıfının zorunlu olduğu Türkçe eğitim-öğretim yapılan programlara kaydolan öğrenciler öğretim yılı başında açılacak Yabancı Dil Yeterlik Sınavı’na Katılmak ve bu sınavda başarısız olmaları halinde hazırlık sınıfına devam etmek ve başarmak zorundadırlar. Hazırlık sınıfında öğrenim gören öğrencilerin kaydoldukları lisans veya lisans üstü programlarında öğrenimlerine başlayabilmeleri için hazırlık sınıfını başarı ile tamamlamaları gereklidir. Hazırlık sınıfının zorunlu olması halinde, yükseköğretim kurumları, eğitim-öğretimin sürdürüldüğü yıllar içerisinde bazı dersleri yabancı dilden okutmak zorundadır. Hazırlık sınıfı olmayan veya öğrencinin isteğine bağlı hazırlık sınıfı uygulanan Türkçe lisans veya lisansüstü programlar da bazı derslerde yabancı dilde eğitim-öğretim yapılabilir. Öğrenciler bu derse kendi isteklerine bağlı olarak kayıt olurlar. Öğrencinin hazırlık sınıfında geçirdiği öğrenim süresi, kayıt olduğu lisans veya lisansüstü programı için 2547 sayılı Kanun’da veya ilgili lisansüstü öğretim yönetmeliklerinde öngörülen sürelerin dışındadır. Hazırlık Sınıfı Açabilme Şartları MADDE 8. Hazırlık sınıfı açacak bir yükseköğretim kurumunun aşağıdaki koşulları sağlaması gerekir: 1. En çok yirmibeş öğrenciye bir öğretim elemanı düşecek sayıda öğretim elemanının bulunması, 2. Program geliştirme faaliyeti yürütebilecek sayı ve niteliklere sahip elemanlardan oluşan bir Program Geliştirme Grubunun bulunması, 3. Yabancı dil öğretiminde gerekli sınavları hazırlayıp, uygulama ve değerlendirme yapabilecek bir Sınav Komisyonunun mevcut olması, 4. Yabancı dil uygulamaları için yeterli düzeyde görsel–işitsel araç gereçlerin bulunması, 5. Yabancı dil öğretimi için yeterli düzeyde kitap ve diğer basılı malzemenin mevcut olması. Hazırlık Sınıfındaki Eğitim-Öğretimde Uygulanacak Esaslar MADDE 9. Normal öğrenim süresi iki yarıyıl olan hazırlık sınıfındaki eğitim-öğretimde uygulanacak devam, ara sınav sayısı ile ara sınav, yarıyıl sonu sınavı, genel sınav, kısa süreli sınav, ödev ve diğer faaliyetlerin başarı notuna katkıları, genel sınav sonunda yeterli düzeyde başarı gösteremeyen öğrencilere verilecek bütünleme sınavı, yaz öğretimi, yabancı dil destek eğitimi ve kayıt silme gibi konularda uygulanacak esaslar yükseköğretim kurumlarının senatoları tarafından çıkarılacak yönetmeliklerle belirlenir. Tespit edilen süreler içerisinde hazırlık sınıfında başarılı olmayan öğrenciler istedikleri takdirde, üniversiteye giriş puanları talep ettikleri Türkçe eğitim yapan yükseköğretim kurumlarının taban puanından düşük olmamak şartıyla Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Merkezi tarafından istenilen programlara yerleştirilirler. ÜÇÜNCÜ BÖLÜM Yükseköğretim Kurumlarında Eğitim-Öğretimin Yabancı Dille Yapılması Yabancı Dille Eğitim–Öğretim Yapacak Yükseköğretim Kurumları MADDE 10. Türkiye’deki yükseköğretim kurumlarında öğretim dili Türkçe’dir. Ancak, yükseköğretim kurumları bu Yönetmeliğin 8. ve 11. maddelerinde belirtilen şartları yerine getirmek kaydı ile, senatolarının gerekçeli kararı, rektörlerinin önerisi ve Yükseköğretim Kurulunun onayı ile lisans veya lisansüstü programlarından tümünde veya bazılarında eğitim-öğretimi yabancı dilde yapabilirler. Yabancı dille eğitim-öğretim yapılan lisansüstü programlarda tezler ile yeterlik ve tez sınavları yabancı dille yapılır. Yabancı Dille Eğitim-Öğretim Yapabilme Şartları MADDE 11. Yabancı dille eğitim-öğretim yapmak üzere başvuran yükseköğretim kurumunun; 1. Bu Yönetmeliğin 8. maddesinde belirtilen şartlara haiz bir hazırlık ünitesine sahip olması, 2. Tamamen veya kısmen yabancı dille eğitim-öğretim yapılacak programlarda görev alacak öğretim elemanlarının en az yurtdışında o dilin anadil olarak kullanıldığı bir ülkenin üniversitesinde veya Türkiye’de o yabancı dille eğitim–öğretim yapan bir üniversiteden alınmış bir lisans veya lisansüstü diplomasına veya Alman, Amerikan, Fransız ya da İngiliz Kültür Merkezi veya benzeri kuruluşlarca verilen uluslarası düzeyde gecerli (TOEFL, İELTS, Cambridge gibi) bir yeterlilik belgesine veya merkezi sistemle yapılan Kamu Personeli Yabancı Dil Sınavında en az % 90 başarı notuna sahip olmaları veya yabancı dille eğitim-öğretim yapılan bir kurumda en az iki yarıyıl başarı ile ders vermiş olmaları, 3. Yabancı dille eğitim-öğretim yapacak yükseköğretim kurumunun merkez kütüphanesinde veya fakülte/bölüm/enstitü kütüphanesinde eğitim-öğretim yapılan konulara ilişkin yeterli sayıda eğitim materyaline sahip olması, 4. Yükseköğretim Kurulunca belirlenecek diğer şartları yerine getirmesi gerekir. Yabancı dille eğitim-öğretim yapılmasına izin verilmiş olan fakat sonradan bu şartları kaybettiği tespit edilen programlarda yabancı dille eğitim-öğretim yapılmasına Yükseköğretim Kurulu tarafından son verilir. DÖRDÜNCÜ BÖLÜM Diğer Hükümler Yürürlükten Kaldırma MADDE 12. Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girmesiyle beraber 7/10/1994 gün ve 22074 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan "Yükseköğretim Kurumlarında Yabancı Dil Eğitim–Öğretimi ve Yabancı Dille Eğitim-Öğretim Yapan Yükseköğretim Kurumları Hakkında Yönetmelik" yürürlükten kaldırılmıştır. Yürürlülük MADDE 13. Bu Yönetmelik yayımlandığı tarihte yürürlüğe girer. Yürütme MADDE 14. Bu Yönetmeliği Yükseköğretim Kurulu Başkanı yürütür.